Biobasecamp

STUDIO MARCO VERMEULEN — EINDHOVEN

Bouwen met hout tegen de klimaatverandering


Biobasecamp geeft een architectonische uitdrukking aan de bijdrage die ‘bouwen met bomen’ kan leveren aan de reductie van de hoeveelheid CO2 én de reductie van de hoeveelheid stikstof in de atmosfeer, door conventionele bouwmaterialen zoals beton en staal te vervangen door biobased materialen als hout.

Voorbeeldproject Panorama Nederland

De bouwsector is verantwoordelijk voor een belangrijk deel van de wereldwijde CO2 uitstoot en de mondiale druk op natuurlijke grondstoffen is hoog. Studio Marco Vermeulen bouwde op de Dutch Design Week 2019 het Biobasecamp, een tijdelijk paviljoen van hout als vertrekpunt voor expedities van ontwerpers en opdrachtgevers naar de mogelijkheden die dit ‘beton van de toekomst’ biedt en de inleiding van een een nieuw tijdperk; ‘De Houten Eeuw’.

Bestrijding klimaatverandering en kwaliteit landschap
Het dek van het paviljoen is opgebouwd uit grote modulaire, demontabele vloerdelen van kruislaags verlijmd hout. Deze kunnen na de Dutch Design Week worden hergebruikt als vloerelementen in bijvoorbeeld nieuwe woningen. Het gebruikte kruislaaghout is in een Duitse fabriek gemaakt van Duits naaldhout. Maar waarom bestaat er nog geen Nederlands kruislaaghout? Door meer economische waarde te creëren voor hout, kunnen er ook namelijk ook meer bossen worden aangeplant. De bouwopgave kan op die manier bijdragen aan bestrijding van klimaatverandering én aan de kwaliteit van het Nederlandse landschap. Dat geldt mogelijk ook voor het Brabantse populierenlandschap dat ontstaan is ten behoeve van de productie van klompen en lucifers. Daarom wordt het dek van het Biobasecamp ondersteund door stammen van populieren die aan de A2 bij Boxtel stonden, maar vanwege hun leeftijd en het bijbehorend risico tot omwaaien, moesten worden gerooid.

Transitie naar biobased materiaalgebruik
Hoe kan de transitie naar biobased materiaalgebruik op gang komen? Waar we in Nederland gebouwen van beton, steen en staal gewend zijn, lijkt hout zich hier nog te moeten bewijzen. Volgens Studio Vermeulen moet er daarom snel een aantal voorbeeldprojecten worden gerealiseerd. Liefst hele wijken, waardoor de schaalvoordelen van prefabricage gaan meetellen. De houtbouwketen krijgt daarmee ook de kans om zich in Nederland te organiseren. Overheden kunnen daar een belangrijke rol in spelen door bouwlocaties beschikbaar te stellen onder de voorwaarde dat er gebouwd wordt met biobased materialen. De vraag naar biobased materiaalgebruik in de bouw zal ook toenemen als de prijs van traditionele materialen, zoals cement, stijgt. Het tekort aan traditionele grondstoffen zal daarbij helpen, alsmede de aangekondigde CO2 belasting. En mogelijk wordt het opslaan van CO2 in gebouwen dan zelfs een verdienmodel.