Het Leidse Gasthuis

GAGAA — LEIDEN

Ontwerptool de Gasthuis Waaier biedt inzicht in de actuele vraag naar een grenstypologie tussen zorginstelling en woningbouw.


Met het ontwerpend onderzoek naar Het Leidse Gasthuis richt GAAGA op de actuele veranderingen in het zorglandschap. In de participatiesamenleving staan zelfredzaamheid en een wijkgerichte aanpak centraal, hiermee gepaard ontstaat de vraag naar een grenstypologie tussen zorginstelling en woningbouw. Ontwerptool de Gasthuis Waaier is een hulpmiddel om sociale uitgangspunten en de fysieke omgeving met elkaar te verbinden.

Welzijn nieuwe stijl
De klassieke verzorgingsstaat die na de Tweede Wereldoorlog is ontstaan, transformeert langzaam in een participatiesamenleving. Onder de noemer ‘welzijn nieuwe stijl’ gaat het hedendaagse rijksbeleid niet uit van een klassieke zorg gericht op ‘zorgen voor’, maar spreekt zij de samenleving aan op eigen kracht. Van de burger wordt verwacht eerst voor zichzelf en naasten te zorgen, voordat de (gemeentelijke) overheid hen zal ondersteunen. Dit veroorzaakt een verschuiving van institutionele zorg naar een wijkgerichte zorg- en welzijnsbenadering, waarbij zorg in de eigen omgeving wordt aangeboden.

Nieuwe concepten voor wonen en zorg
Het ontwerpend onderzoek naar Het Leidse Gasthuis richt zich op nieuwe gebouw-, woon- en zorgconcepten voor vormen van geclusterd en meestal tijdelijk wonen voor mensen met een lichte zorgvraag. De concepten zijn gericht op de overbrugging van een permanent verblijf in een zorginstelling naar volledig zelfstandig wonen. Deze stap direct maken is te groot voor cliëntbewoners met een (combinatie van) licht verstandelijke beperking, GGZ-problematiek, psychiatrische stoornissen, slachtoffers van huiselijk geweld of tijdelijk daklozen.

Ontwerptool De Gasthuis Waaier
In plaats van een eenduidige gebouwtypologie ontwikkelde GAGAA de Gasthuis Waaier als hulpmiddel om sociale uitgangspunten en de fysieke omgeving met elkaar te verbinden. Met de waaier kan maatwerk worden geleverd voor specifieke projecten, om in te spelen op de zorgvraag en de ruimtelijke vraag die voor elke cliënt en op elke locatie anders is. Ter illustratie van de mogelijkheden is de Gasthuis Waaier toegepast op vier ruimtelijke scenario’s in Leiden.

Scenario's als voorbeeld en inspiratie
Dit resulteerde in voorstellen voor een ‘tHuisHotel aan de Lammermarkt aan de rand van het historisch centrum, een CareCollective aan de Oosterstraat in de zeeheldenbuurt, een SpikkelStad in Leiden Zuid-West en een BuddyBlok in het nieuwe stationsgebied. Deze scenario’s tonen de kansen voor een hedendaags gasthuis in de Leidse context en de mogelijkheden in Leiden, als voorbeeld en inspiratie voor architecten, zorg- en welzijnsinstellingen en andere gemeentes.

Download hier het hele onderzoek.
PARTNERS
GAGAA
Stimuleringsfonds Creatieve Industrie